موناسکوسرنگدانه یک رنگ خوراکی طبیعی است که از تخمیر Monascus purpureus، نوعی مخمر، با برنج به دست میآید. رنگدانه های تولید شده توسط این مخمر برای قرن ها در غذاهای سنتی آسیایی، به ویژه در چین، که به عنوان "برنج مخمر قرمز" شناخته می شود، استفاده می شود.
استفاده از رنگدانه موناسکوس در تولید مواد غذایی و نوشیدنی فواید متعددی دارد. اولاً، این یک جایگزین طبیعی برای رنگهای خوراکی مصنوعی است که با مشکلات مختلف سلامتی مرتبط است و در برخی کشورها ممنوع است. ثانیاً، رنگدانه Monascus پایدار است و در اثر نور، گرما یا تغییرات pH به راحتی تجزیه نمیشود یا تغییر رنگ نمیدهد و آن را برای استفاده در طیف گستردهای از محصولات غذایی و نوشیدنی ایدهآل میکند.
یکی از رایج ترین کاربردهای رنگدانه موناسکوس در تولید محصولات غذایی و نوشیدنی قرمز رنگ است. رنگدانه رنگ قرمز تیره ای به محصول می بخشد، که به ویژه در غذاهای آسیایی، جایی که قرمز اغلب با خوش شانسی و رفاه همراه است، مطلوب است. به عنوان مثال، رنگدانه Monascus اغلب برای رنگ کردن برنج بخارپز استفاده می شود، که سپس به عنوان غذای جانبی سرو می شود یا به عنوان پرکننده در کوفته ها استفاده می شود.
رنگدانه موناسکوس علاوه بر استفاده به عنوان رنگ خوراکی، فواید سلامتی زیادی نیز دارد. مخمر مورد استفاده برای تولید رنگدانه حاوی تعدادی ترکیبات فعال از جمله موناکولین است که نشان داده شده است که خواص کاهش کلسترول دارند. در نتیجه، مکمل های عصاره برنج مخمر قرمز معمولاً در طب سنتی چینی برای کمک به مدیریت سطح کلسترول استفاده می شود.
استفاده از رنگدانه Monascus در تولید مواد غذایی و نوشیدنی توسط سازمان های دولتی مختلف، از جمله سازمان غذا و داروی ایالات متحده (FDA) و سازمان ایمنی غذای اروپا (EFSA) تنظیم می شود. در ایالات متحده، استفاده از رنگدانه Monascus به تعداد محدودی از محصولات غذایی و نوشیدنی محدود شده است و مقدار مصرف آن باید به دقت کنترل شود تا اطمینان حاصل شود که خطری برای سلامتی ندارد. در اروپا، استفاده از رنگدانه موناسکوس دارای محدودیت های مشابهی است، با محدودیت در مقدار قابل استفاده و کنترل های دقیق بر خلوص رنگدانه.
در پایان، رنگدانه Monascus یک رنگ خوراکی همه کاره و مفید است که برای قرن ها در غذاهای سنتی آسیایی استفاده می شود. استفاده از آن فواید متعددی دارد، از جمله منشاء طبیعی، پایداری و فواید سلامتی. با این حال، استفاده از آن توسط سازمان های دولتی تنظیم می شود و برای اطمینان از اینکه خطری برای سلامتی ایجاد نمی کند، باید کنترل دقیقی انجام شود. علیرغم این محدودیتها، استفاده از رنگدانه Monascus احتمالاً به رشد خود ادامه میدهد، زیرا مصرفکنندگان به طور فزایندهای در مورد اثرات سلامتی رنگهای خوراکی مصنوعی نگران میشوند و به دنبال جایگزینهای طبیعی هستند.